KDV Dahil Fatura Nasıl Kesilir? KDV Hariç Fiyata Çevirme

Üç kavramı bilmen yeterli. Matrah, vergisiz tutardır. KDV tutarı, matrahın üzerine eklenen vergidir. Genel toplam ise müşterinin ödediği rakamdır. KDV dahil fiyat dediğimiz şey bu genel toplamdır.

Tezgâhta ya da serviste konuşulan fiyat çoğu zaman genel toplamdır. Müşteri "kaça olur?" diye sorar, sen de ödeyeceği rakamı söylersin. Fatura ise tersine çalışır: önce matrah yazılır, KDV onun üzerine hesaplanır, sonunda toplam oluşur. Karışıklık bu yön farkından doğar.

Hatırlaman gereken nokta şu: KDV, genel toplamın değil matrahın üzerinden hesaplanır. Bu yüzden KDV dahil fiyattan oran kadar yüzde düşmek yanlış sonuç verir. Bir sonraki bölümde nedenini rakamla göreceksin.

Fiyat konuşurken KDV'nin dahil olduğunu baştan söylersen sonradan tartışma çıkmaz. Müşteriye verdiğin teklifi not alırken "KDV dahil" ifadesini de yaz. Faturayı keserken o nota döner, aşağıdaki hesabı yapar ve tutarı girersin.

Formül tek satır: KDV dahil tutarı (1 + oran/100) sayısına böl. Çıkan sonuç matrahtır. KDV tutarını bulmak için de genel toplamdan matrahı çıkar.

Örneğin %20 oranla 1.500 TL'ye anlaştıysan hesap şöyle yürür:

1. 1.500 TL'yi 1,20'ye böl, matrah 1.250 TL çıkar.
2. 1.500 TL'den 1.250 TL'yi çıkar, KDV 250 TL olur.
3. Faturaya matrah olarak 1.250 TL yaz, oranı seç.
4. Toplamın 1.500 TL'ye geldiğini kontrol et.

Aynı mantık başka oranlarda da geçerlidir. Örneğin %10 oranla 1.100 TL'lik bir tutarda 1,10'a bölersin, matrah 1.000 TL ve KDV 100 TL olur. Örneğin %1 oranla 505 TL'lik bir tutarda 1,01'e bölersin, matrah 500 TL ve KDV 5 TL olur. Rakamlar yalnızca örnektir; oranı ürünün ya da hizmetin belirler.

Hesabı elle yapmak istemiyorsan KDV hesaplama aracına tutarı ve oranı gir, matrahı ve KDV'yi birlikte gör.

Neden %20'yi düşmek yanlış olur?

Örneğin 1.500 TL'nin %20'sini alıp 300 TL düşersen matrah 1.200 TL çıkar. Bu matrahın üzerine KDV eklendiğinde toplam 1.440 TL olur, yani müşteriyle konuştuğun rakama ulaşamazsın. Aradaki 60 TL, hesabın yanlış tutar üzerinden yapılmasından gelir. Bölme yöntemi bu hatayı ortadan kaldırır.

Faturada tek satır yoksa her satırı kendi oranıyla ele al. Oranları aynı olan satırlarda toplam üzerinden de gidebilirsin, ama oranlar farklıysa tek bölme işlemi yanlış sonuç verir. Bu durumda her kalemin KDV dahil fiyatını ayrı ayrı matraha çevir.

Pazarlık yaptıysan iskontoyu doğru yerde uygula. Örneğin %20 oranla 1.200 TL dediğin işi 1.080 TL'ye bıraktıysan yeni tutarı doğrudan 1,20'ye bölersin. Matrah 900 TL, KDV 180 TL olur. Faturada önce eski fiyatı yazıp KDV'yi hesapladıktan sonra toplamdan indirim yapmak, belgedeki rakamları birbirini tutmaz hale getirir.

Malzeme ile işçiliği aynı fiyatta konuştuysan ikisinin oranı aynı mı diye bak. Örneğin tesisatçı ya da teknik servis faturasında parça ve işçilik ayrı satırlarda durabilir. Hangi kalemin hangi orana girdiğinden emin değilsen faturayı kesmeden önce mali müşavirine sor.

Bölme işlemi her zaman tam sayı vermez. Birim fiyatı yuvarladığında, adetle çarpılan rakam da hafifçe kayar. Küçük tutarlı ürünlerde bu fark toplamda görünür hale gelir.

Örneğin %20 oranla tanesi 49,90 TL olan üç ürün sattın ve müşteriyle 149,70 TL'de anlaştın. Tek ürünün matrahı yuvarlanınca 41,58 TL olur. Üç adetle çarpınca 124,74 TL eder, KDV 24,95 TL gelir ve toplam 149,69 TL'de kalır. Müşteriden aldığın parayla fatura arasında 1 kuruş fark oluşur.

Bunu önlemek için hesabı birim fiyattan değil satır toplamından yap: 149,70 TL'yi 1,20'ye böl, matrah 124,75 TL, KDV 24,95 TL çıkar. Ardından fatura toplamını anlaştığın rakamla karşılaştır. Kaydetmeden önce yapacağın bu tek bakış, sonradan düzeltme gereğini azaltır.

Rakam doğru olsa bile aşağıdaki hatalar faturayı bozar. Hepsi kaydetmeden önce kontrol edilebilir.

• KDV dahil tutarı matrah alanına yazmak. En sık hata budur. Program üzerine KDV ekler ve müşteriye fazla tutar çıkar.
• Oranı varsaymak. Oran satılan mal ya da hizmete göre değişir ve mevzuatla belirlenir. Geçen faturadaki oranı kontrol etmeden kopyalama.
• Matrahı ve KDV'yi ayrı göstermemek. Faturada "KDV dahildir" yazmak yeterli değildir, KDV tutarının görünmesi gerekir.
• Yanlış faturayı üzerine düzeltmeye çalışmak. Gönderilmiş belgede değişiklik yapamazsın. Düzeltme yolunu e-Arşiv fatura iptali yazısında anlattım.
• Fiş ile faturayı karıştırmak. Belge türü alıcıya ve işleme göre değişir; ayrımı perakende satış fişi mi fatura mı yazısında bulabilirsin.

Uygulamada müşteriyi seçtiğinde mükellef sorgusu kendiliğinden yapılır ve belge e-Fatura ya da e-Arşiv olarak açılır. Yine de fiyat kararı sende: tutarı ve oranı sen girersin. Faturayı kesmek için gereken diğer bilgileri e-Arşiv fatura için ne gerekir yazısında topladım.

KDV dahil fiyat faturada nasıl gösterilir?

Faturada matrah, KDV oranı, KDV tutarı ve genel toplam ayrı görünür. Müşterinin ödediği KDV dahil fiyat, genel toplam satırındaki rakamdır. Yalnızca "KDV dahildir" notu yazıp tek rakam vermek yeterli değildir.

KDV dahil fiyattan KDV nasıl çıkarılır?

Tutarı (1 + oran/100) sayısına böl, çıkan rakam matrahtır. Genel toplamdan matrahı çıkarırsan KDV tutarını bulursun. Örneğin %20 oranla 1.200 TL'de matrah 1.000 TL, KDV 200 TL olur.

Hangi KDV oranını kullanacağımı nasıl bilirim?

Oran satılan mal ya da hizmete göre değişir ve mevzuatla belirlenir. Kendi işin için doğru oranı mali müşavirine danış. Aynı faturada farklı oranlı kalemler varsa her birini kendi oranıyla yaz.

Müşteri KDV hariç fiyat isterse ne yapmalıyım?

Söylediğin fiyatın KDV dahil mi hariç mi olduğunu baştan netleştir. Fatura kesiliyorsa KDV'si de gösterilir, bu yüzden KDV'yi fiyattan silmek gibi bir seçenek yoktur. Pazarlıkla anlaştığın yeni toplamı matraha çevirip faturayı o rakamla kes.

Önce KDV hesaplama aracında matrahı bul, sonra uygulamada müşteriyi seç, tutarı ve oranı gir, toplamı kontrol edip faturayı kaydet. PDF'i WhatsApp'tan müşteriye sen gönderirsin. Ücretsiz paket süresiz ve kredi kartı gerektirmiyor; kayıt sayısında sınır yok ve e-Fatura ile e-Arşiv ücretsiz pakette yer alıyor. Gelişmiş raporlar, yetki seviyeleri (rol yönetimi), öncelikli destek ve stok fotoğrafı ekleyen Pro paket ise yıllık 6.500 TL + KDV. Ayrıntılar fiyatlandırma sayfasında.